New Questions

റൈസിംഗ് കാശ്മീര്‍ പത്രത്തിന്റെ എഡിറ്റര്‍ ഇന്‍ ചീഫ് ശുജാഅത്ത് ബുഖാരി ധീരനായ ജേര്‍ണലിസ്റ്റുകളില്‍ പെട്ട ഒരാളായിരുന്നു. ആ പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതു പോലെത്തന്നെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതവും.

അറബി പദം ശുജാഅത്ത് അര്‍ത്ഥമാക്കുന്നത് ധീരത എന്നാണ്. മുതിര്‍ന്ന കാശ്മീര്‍ മാധ്യമ പ്രവര്‍ത്തകനായ സയ്യിദ് ശുജാഅത്ത് ബുഖാരി അവസാന ശ്വാസം വരെ ജീവിച്ചത് ആ നാമം അന്വര്‍ത്ഥമാക്കുന്ന ധീരതയോടെയായിരുന്നു. ഏത്കാലത്തും പേടിയില്ലാതെ തൊഴില്‍ ചെയ്തിരുന്ന  സത്യസന്ധനായ പത്രപ്രവര്‍ത്തകന്‍. 

റമദാന്‍ അവസാനദിനത്തില്‍, ജൂലൈ 14 ന്  അമ്പത് വയസ്സുകാരനായ സത്യസന്ധതയുടെയും പരുഷമായ ശബ്ദത്തിന്റെയും ഉടമയായ വിശ്യവിഖ്യാത വ്യക്തിയെ തിരിച്ചയറിയപ്പെടാനാവാത്ത ഒരൂ ഷൂട്ടര്‍ നിശബ്ദനാക്കി. അദ്ധേഹത്തോടപ്പം അദ്ധേഹത്തിന്റെ രണ്ട് സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥരെയും കൊലപ്പെടുത്തി.-കോണ്‍സ്റ്റബിള്‍ ഹമീദിനെയും  മുശ്താഖിനെയും- വിശുദ്ധമായ നോമ്പ്തുറക്കുന്നതിന് മുമ്പെയാണ് അവരുടെ ശബ്ദം നിലച്ചത്.

ശ്രീനഗറിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത് അദ്ധേഹത്തിന്റെ ഓഫീസിന് പുറത്തുവെച്ചായിരുന്നു രാജ്യത്തെ നടുക്കിയ ഈ സംഭവം. നോമ്പ് മുറിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് അദ്ധേഹത്തെ കൊലപ്പെടുത്തുക എന്നത് അതിലേറെ ക്രൂരകൃതമാണ്. 

പെരുന്നാളില്‍  കാശ്മീരിലെ  ആ വിലാപയാത്ര മുഹറമിനെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്നതായിരുന്നു. ജൂണ്‍ 15ന്  വടക്കന്‍ കാശ്മീരിലെ ക്രീരി ഗ്രാമത്തില്‍ നടന്ന ശുജാഅത്തിന്റെ അന്ത്യകര്‍മ്മങ്ങള്‍ക്ക് ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകളാണ് പങ്കെടുത്തത്. ആയിരങ്ങള്‍ അവിടെ സന്ദര്‍ശിക്കുകയും ചെയ്തു.

പ്രാദേശികം മാത്രമല്ല, മുഖ്യധാരാ മാധ്യമങ്ങള്‍ക്കും നടുക്കമുള്ളതും ഭയപ്പാടുള്ളതുമായിരുന്നു അത്. ശുജാഅത്തിന്റെ വിഷയത്തില്‍ ടൈംസ് നൗ എഡിറ്റര്‍ ഇന്‍ ചീഫ് രാഹുല്‍ ശിവശങ്കര്‍ അത്ഭുതകരമായി കൂടെ നിന്നു.

വെടിനിറുത്തല്‍ നീട്ടി, എഴുപത് വര്‍ഷം മുമ്പ് ഇന്ത്യ വിധിയുമായി ഒരു കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയിരുന്നു. ശുജാഅത്തിന്റെയും ഔറംഗസീബിന്റെയും  ത്യാഗങ്ങെളെ നാം ബഹുമാനിക്കുന്നുവെങ്കില്‍ ആ പതിജ്ഞ നാം ഇന്ന് നിറവേറ്റണം,  എന്തും ചെയ്യാന്‍ മടിയില്ലാത്ത ആ അദൃശ്യ ശക്തിയെ നാം ചെറുത്തു തോല്‍പ്പിക്കണം- ശിവശങ്കര്‍ ടീറ്റ് ചെയ്തു.

ജനകീയ ഇംഗ്ലീഷ് ദിനപത്രമായ റൈസിംഗ് കാശ്മീര്‍ അടക്കം മൂന്ന് പ്രാദേശിക ദിനപത്രങ്ങളുടെ സ്ഥാപക എഡിറ്ററായിരുന്നു ശുജാഅത്ത് ബുഖാരി. അദ്ധേഹത്തിന്റെ കരിയറിലെ (മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തനത്തിലെ) പരിചയസമ്പത്തോടെ 30 വര്‍ഷം ദ ഹിന്ദുവിന്റെ ജമ്മൂ-കാശ്മീര്‍ ബ്യൂറോ ചീഫ് ആയി ചെലവഴിച്ചു.

മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തകനായിരിക്കെത്തന്നെ പ്രമുഖ സമാധാന കോണ്‍ഫറന്‍സുകളുടെ സംഘാടകന്‍ കൂടിയായിയിരുന്നു അദ്ധേഹം. പാകിസ്ഥാനുമായി നടന്ന ട്രാക്ക് 2 സംഭാഷണത്തിന്റെ അണിയറ ശില്‍പികളിലൊരാള്‍കൂടിയായിരുന്നു അദ്ധേഹം. ആ സമാധാന കുതുകിക്ക് ഒടുവില്‍ സമാധനപ്രതീക്ഷയില്‍ അതിന്റെ വഴിയെ തന്റെ രക്തം നല്‍കേണ്ടി വന്നു. 

ശുജാഅത്തിന്റെ മുതിര്‍ന്ന സഹോദരന്‍ സയിദ് ബശാറത്ത് ബുഖാരി പി.ഡി.പി നയിക്കുന്ന ജമ്മുകാശ്മീര്‍ സര്‍്ക്കാറിലെ മുതിര്‍ന്ന മന്ത്രിയാണ.് പക്ഷേ ആ വ്യക്തിബന്ധം ഒരിക്കലും  മാധ്യമ പ്രവര്‍ത്തനത്തെ ബാധിച്ചിരുന്നില്ല.

ഒരിക്കല്‍ ബശാറത്തിന്റെ ഘോഷയാത്ര പ്രതിഷേധക്കാര്‍ കല്ലുകൊണ്ട് സ്വീകരിച്ചപ്പോള്‍ അത് ആദ്യം റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്തത് റൈസിംഗ് കാശ്മീരിലായിരുന്നു. സത്യത്തില്‍ പി.ഡി.പി  സര്‍ക്കാര്‍ പലപ്പോഴും ശുജാഅത്തിന് സര്‍ക്കാര്‍  പരസ്യങ്ങള്‍ തഴഞ്ഞു. പ്രാദേശിക മാധ്യമങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച് അത്തരം പരസ്യാനുകൂല്യങ്ങള്‍ ജീവിതകാലം മുഴുക്കെ മാധ്യമം നടത്താനുളളതായിരുന്നു. ശുജാഅത്തിനെ സംബന്ധിച്ചെടുത്തോളം ജീവിതത്തിലെ മുമ്പത്തെ ആക്രമണങ്ങളടക്കം എല്ലാ ഉയര്‍ച്ച താഴ്ചകളെയും നേരിടാനുള്ള ധൈര്യം ഉണ്ടായിരുന്നു.

കഴിഞ്ഞ നാലുവര്‍ഷമായി കാശ്മീരില്‍ പിഡിപി സര്‍ക്കാര്‍ ബിരുദമുള്ള ചില പ്രാദേശിക മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തകരെ അനുമോദിച്ചിരുന്നു. ഇസഡ് സംരക്ഷണ ( ഇസഡ് കാററ്ററി സെക്യൂരിറ്റി) വിഭാഗത്തില്‍ ഉള്‍പ്പെടുത്തി ബിരുധ മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തകരെ അനുമോദിച്ചപ്പോള്‍ ഗവണ്‍മെന്റ് ശുജാഅത്തിനെ അതില്‍നിന്നും ഒഴിവാക്കി.

ആരാണ് ശുജാഅത്തിനെ കൊന്നതെന്നും എന്തിന് വേണ്ടിയാണെന്നും ഇപ്പോഴും വലിയ ചോദ്യചിഹനമാണ്. ഹിസ്ബും ലഷ്‌കറും പോലുളള സായുധ സൈന്യവൂഹങ്ങള്‍കൂടി ഈ കൊലപാതകത്തെ അപലപിക്കുമ്പോള്‍ ഈ ചോദ്യം ഏറെ ചിന്താകുഴപ്പം സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കയാണ്.

അന്ത്യകര്‍മ്മ വിലാപചടങ്ങില്‍ പങ്കെടുത്ത പലരും വിശ്വസിക്കുന്നത് അദ്ധേഹം യുദ്ധ ഏജന്‍സിയുടെ ഇരയാണെന്നാണ്. പക്ഷെ ഏത് ഏജന്‍സിയുടെതെന്ന് ആരും പറയാന്‍ തയ്യാറാവുന്നില്ലെന്ന് മാത്രം.

കഴിഞ്ഞ 30 വര്‍ഷമായി കലാപകലുഷിത കാശ്മീരില്‍-നേരത്തെ മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തകര്‍ക്ക് നേരെ ശ്രീനഗറിലെ മാധ്യമകേന്ദ്രത്തില്‍ വെച്ച് നടന്ന മൂന്ന് ആക്രമണങ്ങളടക്കം-  കൊലപാതകി ആരെന്ന് തിരിച്ചറിയപ്പെടാനാകാതെ പോകുന്ന അനേകം കൊലപാതകങ്ങളുടെ പരിഹൃതമാകാത്ത നിഗൂഢ അധ്യായങ്ങളില്‍ ഉള്‍പ്പെടുത്തി ഇതും അവസാനിപ്പിക്കേണ്ടിവരുമോ എന്നൊരു ചോദ്യം നിലനില്‍ക്കുന്നു.  ശുജാഅത്തിന്റെ കൊലപാതകവും ആ ലിസ്റ്റ്‌ലേക്ക് നമുക്ക് ചേര്‍ത്ത് വായിക്കേണ്ടി വരുമോ?

സംശയിക്കുന്നവരുടെ ചിത്രങ്ങള്‍ പുറത്തുവിടുകയും അതില്‍പെട്ട് ഒരാളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുകയും ചെയ്ത് പോലീസ് ഒരു വലിയ അന്വഷണത്തിന് തയ്യാറെടുക്കുമ്പോഴും പല ചോദ്യങ്ങളും നമുക്ക് മുമ്പില്‍ ഉത്തരം കിട്ടാതെ കിടക്കുന്നുണ്ട്. 

മാധ്യമകേന്ദ്രത്തില്‍ ഇത്തരം ആക്രമണങ്ങള്‍ നടക്കുമ്പോള്‍ അതിനെ അതീവ ജാഗ്രതയോടെ നേരിടാന്‍ ഫ്‌ളൈയിംഗ് സ്വകാഡ് (മിന്നല്‍ പരിശോധന സംഘം) ഉണ്ടായിട്ടും ശുജാഅത്തിനെ ആക്രമിച്ചപ്പോള്‍ പോലീസ് അത്തരം സുരക്ഷ സംവിധാനങ്ങള്‍ എന്ത കൊണ്ട് ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയില്ല? 

മാധ്യമ കേന്ദ്രം പൂര്‍ണ സുരക്ഷവലയിത്തിലായിരുന്നു. അതോടപ്പം ഇന്റലിജന്‍സ്  വിങ്ങിന്റെ (പ്രത്യക സുരക്ഷ വിഭാഗം) സേനയും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും എന്ത്‌കൊണ്ടാണ് ആ അദൃശ്യ മുഖങ്ങള്‍ ശുജാഅത്തിന്റെ ശരീരത്തില്‍ ആ വെടിയുണ്ടകള്‍ ഉതിര്‍ത്തത്. ഇത്തരം സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ പോലീസിന് വെറും 20 മിനുട്ടേ ജീവന്‍ രക്ഷിക്കാന്‍ വേണ്ടിയിരുന്നുള്ളൂ, എന്നിട്ടും അവര്‍ സ്ഥലത്തെത്താതിരുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?

സര്‍ക്കാര്‍ ഇസഡ് വിഭാഗം സുരക്ഷ ഏര്‍പ്പെടുത്തിയപ്പോല്‍ എന്ത്‌കൊണ്ടാണ് ശുജാഅത്തിനെ അതില്‍ ഉള്‍പ്പെടുത്താതിരുന്നത്? മനുഷ്യജീവിതത്തിന് വിലകല്‍പ്പിക്കുന്നുവെങ്കില്‍ മുഖ്യമന്ത്രി മെഹ്ബൂബ മുഫ്തിയും ഡി.ജി.പി എസ്.പി വായ്ദും കാശ്മീരികളോട് ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങള്‍ക്ക് മറുപടി പറയേണ്ടതായിട്ടുണ്ട്.

ശുജാഅത്തിന്റെ അന്ത്യകര്‍മ്മങ്ങള്‍ പുരോഗമിച്ച് കൊണ്ടിരിക്കെ റൈസിംഗ് കാശ്മീര്‍ തൊട്ടടുത്ത ദിനത്തില്‍ വലിയ ദുഖവും വേദനയും കലര്‍ന്നാണ് പുറത്തിറക്കിയത്. ദിനപത്രത്തിന്റെ ആദ്യപേജ് അവരുടെ എഡിറ്റര്‍ ഇന്‍ ചീഫിന് വേണ്ടി ഒഴിച്ചിട്ടതായിരുന്നു.

നിങ്ങള്‍  എല്ലാം പെട്ടെന്ന് ഉപേക്ഷിച്ചു, നിങ്ങളുടെ ഉദ്യോഗപരമായ ദൃഢവിശ്വാസവും മാതൃകയോഗ്യമായ ധൈര്യവും എപ്പോഴും ഞങ്ങളുടെ നേതൃവെളിച്ചമായിരുന്നു.താങ്കളെ ഞങ്ങളില്‍ നിന്ന് തട്ടിപറിച്ച ഭീരുക്കളെ ഞങ്ങള്‍ ഭയപ്പെടുന്നില്ല.ആര്‍ക്കൊക്കെ അതൃപ്തിയുണ്ടെങ്കിലും ശരി, സത്യംപറയുന്ന നിങ്ങളുടെ തത്വങ്ങളെ ഞങ്ങള്‍ ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിക്കും,സമാധാനത്തില്‍ അന്ത്യവിശ്രമം കൊള്ളട്ടെ.... ദിനപത്രം നിരീക്ഷിച്ചു.

അദ്ധേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ തഹ്മീന ബുഖാരിക്കും രണ്ട് മക്കള്‍ക്കും മാത്രമല്ല, റൈസിംഗ് കാശ്മീര്‍ എന്ന മാധ്യമ കുടുംബത്തിനും കാശ്മീരിനും ശുജാത്തിന്റെ മരണം നികത്താനാവാത്ത നഷ്ടമാണ്. 

ശുജാഅത്തിന്റെ കൊലപാതകം മാധ്യമധൈര്യത്തിന് ഇരയായ രക്തസാക്ഷിത്വത്തിനാണ് ജന്മം നല്‍കിയത്. കാശ്മീരിന് വളരെ വലിയ മുതിര്‍ന്ന മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തകന്റെ നഷ്ടം. ഒരു സ്ഥാപനത്തിന് അതിന്റെ നേതാവിന്റെ നഷ്ടം. കുടുംബത്തിന് ഒരംഗത്തെ നഷ്ടപ്പെട്ടു. പലര്‍ക്കും ഏററവും അടുത്ത സുഹൃത്തിനെ നഷ്ടപ്പെട്ടു. ഒരു ശക്തിക്കും ഒരു പേനക്കും അദ്ധേഹത്തെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരാനാകില്ല.

നമുക്ക് എല്ലാവര്‍ക്കും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കാം നാഥന്‍ ആ ആത്ഥാവിന് സ്വര്‍ഗം കനിഞ്ഞേകട്ടെ, കൊലപാതികള്‍ക്ക് ശിക്ഷയും.

വിവ. അബ്ദുല്‍ ഹഖ് മുളയങ്കാവ്

കടപ്പാട്: www.dailyo.in

TODAY'S WORD

 നന്മ കൊതിക്കുന്നവരേ, മുന്നോട്ടു വരിക. തിന്മയില്‍ അഭിരമിക്കുന്നവരേ, പിറകോട്ടു പോവുക (തുര്‍മുദി).

 

FROM SOCIAL MEDIA

റമദാന്‍ വിട പറയുമ്പോള്‍ നാം നമ്മുടെ കര്‍മങ്ങള്‍ എത്രമാത്രം തൃപ്തരാണ്?

10%
20%
70%

Aqeeda

image
വിചാരണയുടെ വിവിധ മുഖങ്ങള്‍
ഐഹികജീവിതത്തെ കുറിച്ച് സമ്പൂര്‍ണ വിചാരണ നടത്തുന്നതിന് വേണ്ടിയാണ് മനുഷ്യരടക്കമുള്ള മുഴുവന്‍ സൃഷ്ടിജാലങ്ങളെയും മഹ്ശറില്‍ അല്ലാഹു ഒരുമിച്ചുകൂട്ടുന്നത്. പുനരുത്ഥാനം മുതല്‍ സ്വര്‍ഗ-നരക പ്രവേശനം വരെയുള്ള കാലയളവ് അത്യന്തം ദൈര്‍ഘ്യമേറിയതായിരിക്കും. ഇത് അമ്പതിനായിരം വര്‍ഷത്തിനു സമാനമായിരിക്കുമെന്ന് പ്രവാചകവചനങ്ങളില്‍ കാണാം. എന്നാല്‍ സദ്‌വൃത്തനായ സത്യവിശ്വാസിയെ സംബന്ധിച്ചേടത്തോളം ഇത് വളരെ കുറഞ്ഞ സമയമായിട്ടാണനുഭവപ്പെടുക. വിചാരണ ദിവസത്തില്‍ അല്ലാഹുവിന്റെ ശോഭയാല്‍ ഭൂമി പ്രകാശിക്കുന്നതായും വാനലോകത്തുനിന്നും മ

Tasawwuf

പ്രാര്‍ത്ഥന: ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട എട്ട് കാര്യങ്ങള്‍

പ്രാര്‍ത്ഥനക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുള്ള മാസമാണ് വിശുദ്ധ റമദാന്‍. വിശിഷ്യ, റമദാനിന്റെ അവസാന ദിനങ്ങളില്‍ വിശ്വാസികള്‍ ആവശ്യങ്ങളെല്ലാം അല്ലാഹു വിലര്‍പിച്ച് മനമുരുകി പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കണം. എന്നാല്‍, എന്താണ് പ്രാര്‍ത്ഥനകൊണ്ട് വിവക്ഷിക്കപ്പെടുന്നത് ? യഥാര്‍ത്ഥത്തില്‍, അടിമകളായ പടപ്പുകള്‍ ഏകനായ അല്ലാഹുവിന്റെ മുന്നില്‍ തങ്ങളുടെ ബലഹീനതയും നിസ്സാഹയതയും ഏറ്റുപറഞ്ഞ് ആവശ്യങ്ങളും ആഗ്രഹങ്ങളും സമര്‍പ്പിക്കുന്നതാണ് പ്രാര്‍ത്ഥനയുടെ പൊരുള്‍.

അല്ലാഹുവിന്റെ സൃഷ്ടികളില്‍ ആദരണീയരായ പ്രവാചകരെല്ലാം നിരന്തരമായി അല്ലാഹുവിനോട് പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചതും ആവശ്യങ്ങള്‍ നിറവേറിയതും വിശുദ്ധഖുര്‍ആനിലുടനീളമുണ്ട്. പ്രാര്‍ത്ഥനയോളം അല്ലാഹുവിനിഷ്ടമായി മറ്റൊന്നുമില്ലെന്നാണ് തിരുനബിയുടെ അധ്യാപനം. നമ്മുടെ ആത്മാര്‍ത്ഥമായ പ്രാര്‍ത്ഥനകള്‍ സ്വീകാര്യമാകാന്‍ ഒത്തിരി കാര്യങ്ങള്‍ നാം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. അതിലേക്കൊരു എത്തിനോട്ടമാണ് ഈ കുറിപ്പ്.

1) പ്രാര്‍ത്ഥന തുടങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ് പ്രപഞ്ചനാഥനായ അല്ലാഹുവിനെ വാഴ്ത്തുകയും സ്ഥുതിക്കുകയും വേണം. ഒരു വേള തിരുനബി ഒരിടത്ത് വിശ്രമിക്കുകയാണ്. പെട്ടെന്നൊരാള്‍ കടന്നുവന്ന് പ്രാര്‍ത്ഥന തുടങ്ങി: അല്ലാഹുവെ എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണേ. ഇതുകേട്ട പ്രവാചകര്‍ (സ) പറഞ്ഞു: ദുആ തുടങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ് അല്ലാഹുവിനെ സ്തുതിക്കണം.

2) സ്ഥുതി കഴിഞ്ഞാലുടന്‍ തിരുനബിയുടെ മേല്‍ സ്വലാത്ത് ചൊല്ലണം. നബിയുടെ പേരില്‍ സ്വലാത്ത് ചൊല്ലാത്ത കാലത്തോളം പ്രാര്‍ത്ഥന സ്വീകരിക്കപ്പെടില്ലെന്നാണ് ഹദീസ് .

3) പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുമ്പോള്‍ ഖിബ് ലയുടെ ഭാഗത്തേക്ക് തിരിയല്‍ പ്രത്യേകം സുന്നത്താണ്. ബദര്‍ യുദ്ധ വേളയില്‍ ഇസ് ലാമിന്റ വിജയത്തിന് വേണ്ടി പ്രവാചകന്‍ ദുആ ചെയ്തത് ഖിബ് ലയിലേക്ക് പ്രത്യേകം തിരിഞ്ഞുകൊണ്ടായിരുന്നു എന്ന് ചരിത്രത്തില്‍ കാണാം.

4) കൈകളുയര്‍ത്തി പ്രാര്‍ത്ഥിക്കലാണ് സുന്നത്ത്. നബി തങ്ങള്‍ പറഞ്ഞു: 
'അല്ലാഹു മാന്യനാണ്. ഉയര്‍ത്തിയ കരങ്ങളെ വൃതാവിലാക്കല്‍ അല്ലാഹുവിന് യോജിച്ചതല്ല'.

5) അല്ലാഹു ഉത്തരം നല്‍കുമെന്ന ഉറച്ച വിശ്വാസത്തോടെയാണ് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കേണ്ടത്. ഉത്തരം കിട്ടുമെന്ന് ഉറപ്പിച്ച് നിങ്ങള്‍ ദുആ ചെയ്യണം. അശ്രദ്ധമായ ഹൃദയത്തിന്റെ പ്രാര്‍ത്ഥന അല്ലാഹു കേള്‍ക്കുകയില്ല എന്നാണ് ഹദീസ്.

6) വസ്ത്രവും ഭക്ഷണവും ഹലാലായിരിക്കണമെന്നത് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നവന്‍ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട മറ്റൊരു പ്രധാന കാര്യമാണ്. ഒരു ഹദീസില്‍ കാണാം: പൊടിപടലങ്ങളുള്ള വസ്ത്രമണിഞ്ഞ,മുടി ജടപിടിച്ച എത്രയോ പേര്‍ അല്ലാഹുവിലേക്ക് കൈകളുയര്‍ത്തി യാ അല്ലാഹ്...യാ അല്ലാഹ്... എന്നു വിളിക്കുന്നു. എന്നാലോ, അവന്റെ അന്നപാനീയങ്ങളും ഉടയാടകളും ഹറാമാണ്. പിന്നെയെങ്ങനെ അവന് ഉത്തരം ലഭിക്കും!

7) സുഖ ദുഖമെന്ന വ്യത്യാസമില്ലാതെ എപ്പോഴും അല്ലാഹുവിനെ ഓര്‍ക്കുകയും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും ചെയ്യണം. ആപത്തു കാലത്ത് അല്ലാഹു പ്രാര്‍ത്ഥന സ്വീകരിക്കണമെങ്കില്‍ ആനന്ദകാലത്തും അവനോട് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കണമെന്നാണ് പ്രവാചകാധ്യാപനം.

8) അല്ലാഹുവിന്റെ എളിയ അടിമയാണെന്നുള്ള പൂര്‍ണ്ണ ബോധത്തോടെ താണുകേണ് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയെന്നതും പ്രധാന ഘടകമാണ്. ദുആയെ കുറിച്ച് പരാമര്‍ശിക്കപ്പെട്ട അധിക സന്ദര്‍ഭങ്ങളിലും ഇക്കാര്യം സൂചിപ്പിക്കപ്പെട്ടതായി കാണാം.

ചുരുക്കത്തില്‍, സുപ്രധാന ആരാധനാകര്‍മ്മങ്ങളിലൊന്നാണ് പ്രാര്‍ത്ഥന. നിങ്ങള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കൂ. മൂന്നിലൊരു കാര്യം ഉറപ്പാണ്. ഒന്നുകില്‍ ചോദിച്ചത് ലഭിക്കും. അല്ലെങ്കില്‍, അത് കാരണമായി ഒരു വിപത്ത് തടയപ്പെടും. അതുമല്ലെങ്കില്‍, അതൊരു പ്രതിഫലമുള്ള സല്‍കര്‍മ്മമായി അല്ലാഹുവിന്റെ പക്കലുണ്ടാകും. നമ്മുടെ രാപ്പകലുകള്‍ പ്രാര്‍ത്ഥനകൊണ്ട് ധന്യമാകട്ടെ....

ഖുര്‍ആന്‍: മധുരം ഈ വചനാമൃതം

പരിശുദ്ധ ഖുര്‍ആന്‍ ദൈവിക ഗ്രന്ഥമാണ്. ഉള്ളടക്കം ദൈവ വചനങ്ങള്‍ മാത്രമാണ്. പ്രവാചകര്‍ മുഹമ്മദ് നബി (സ്വ)ക്ക് അവതീര്‍ണമായ ഈ വേദം അതി അമാനുഷികമത്രെ. അന്ത്യനാള്‍ വരെ യാതൊരു വക്രീകരണത്തിനോ മാറ്റിതിരുത്തലിനോ വിധേയമാവാത്ത വിധം അതിന്റെ സംരക്ഷണം അല്ലാഹു തന്നെ ഏറ്റെടുത്തതുമാണ്. ഖുര്‍ആനില്‍ കാലങ്ങളായ ഭൂതമുണ്ട്, വര്‍ത്തമാനമുണ്ട്, ഭാവിയുമുണ്ട്. ഈ വിശുദ്ധ ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ പാരായണം ആരാധന കൂടിയാണ്. ഖുര്‍ആന്‍ ശാസ്ത്രങ്ങളുടെ ശാസ്ത്രമാണ്. അതില്‍ രോഗങ്ങള്‍ക്ക് ശമനമുണ്ട്, ആകുലതകള്‍ക്ക് പരിഹാരവുമുണ്ട്. മനസ്സുകള്‍ക്കുള്ള ശാന്തിയും ചിത്തങ്ങള്‍ക്കുള്ള മാര്‍ഗദീപവുമാകുന്നു ഖുര്‍ആന്‍. സ്വര്‍ഗഭാഷയായ അറബിയിലുള്ള വേദഗ്രന്ഥത്തില്‍ ചിന്തകളെ ഉണര്‍ത്തുന്ന ഉപമകളുമുണ്ട്.

വ്രതാനുഷ്ഠാന മാസമായ റമദാന്‍ ഖുര്‍ആനിന്റെ മാസം കൂടിയാണ്. അല്ലാഹു പറയുന്നു: ജനങ്ങള്‍ക്ക് മാര്‍ഗദര്‍ശകമായും സത്യാസത്യവിവേചനത്തിനും സന്മാര്‍ഗ ദര്‍ശനത്തിനുമുള്ള വ്യക്തമായ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളായും കൊണ്ട് ഖുര്‍ആന്‍ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ട മാസമാകുന്നു റമദാന്‍ (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ബഖറ 185). റമദാന്‍ കാരണം സത്യവിശ്വാസികള്‍ക്ക് രണ്ടു ശുപാര്‍ശകളാണ് ലഭിക്കാനിരിക്കുന്നത്. നബി (സ്വ) പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട് : ഖുര്‍ആനും വ്രതവും അന്ത്യനാളില്‍ അടിമക്ക് വേണ്ടി അല്ലാഹുവിനോട് ശുപാര്‍ശ ചെയ്യും (ഹദീസ് അഹ്മദ് 6626). ആയതിനാല്‍ വ്രതാനുഷ്ഠാനവും ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണവുമാണ് റമദാനിലെ മുഖ്യാരാധനകള്‍.

ഖുര്‍ആന്‍ മധുരതരമാണ്. ഖുര്‍ആനിക വാക്യങ്ങള്‍ സുവ്യക്തവും അതി സ്പഷ്ടവുമാണ്. സാഹിത്യത്തില്‍ അഗ്രഗണ്യരായിരുന്ന അറബി കവികള്‍, വാഗ്മികള്‍ പോലും ഈ ദിവ്യ വചനങ്ങള്‍ക്ക് മുമ്പില്‍ പകച്ചുപോയിട്ടുണ്ട്. ഖുര്‍ആനിനെ പ്പറ്റി ഖുര്‍ആനില്‍ തന്നെ അല്ലാഹു പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട് : അല്ലാഹുവാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമമായ വര്‍ത്തമാനം ഇറക്കിയിരിക്കുന്നത്. വചനങ്ങള്‍ പരസ്പരം സാമ്യമുള്ളതും ആവര്‍ത്തിക്കപ്പെടുന്നതുമായ ഗ്രന്ഥം. തങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിനെ ഭയപ്പെടുന്നവരുടെ ചര്‍മ്മങ്ങള്‍ അതുമൂലം രോമാഞ്ചമണിയുന്നതാണ്. പിന്നീട് അവരുടെ ചര്‍മ്മങ്ങളും ഹൃദയങ്ങളും അല്ലാഹുവിന്റെ സ്മരണയിലേക്ക് മയപ്പെടുകയും ചെയ്യും. അത് അല്ലാഹുവിന്റെ മാര്‍ഗദര്‍ശനമാകുന്നു. താന്‍ ഉദ്ദേശിച്ചവരെ അതുമൂലം അവന്‍ നേര്‍മാര്‍ഗത്തിലാക്കുന്നു. അല്ലാഹു വല്ലവനെയും വഴി തെറ്റിച്ചാല്‍ അവനെ നേര്‍വഴിയിലാക്കുന്ന ആരുമില്ല തന്നെ (സൂറത്തുല്‍ സുമര്‍ 23). 

ഖുര്‍ആന്‍ അതി മാസ്മരികവും ഗുണപാഠനിബിഡവുമാണ്. ഖുര്‍ആന്‍ കേള്‍ക്കുന്ന കാതുകള്‍ മടുക്കുകയില്ല. ഖുര്‍ആന്‍ ആവാഹിക്കുന്ന ഹൃദയങ്ങള്‍ ദിവ്യാനുഭൂതിയിലായിരിക്കും. ഖുര്‍ആനിന്റെ മാധുര്യം നുകര്‍ന്ന് സത്യദീനിലേക്ക് കടന്നുവന്നയാളാണല്ലൊ വലീദു ബ്‌നു മുഗീറ (റ). ഖുര്‍ആന്‍ ശ്രവിച്ച അദ്ദേഹം പറയുകയുണ്ടായി: 'ദൈവമാണേ സത്യം, നിശ്ചയം ഖുര്‍ആനിന് മാധുര്യമുണ്ട്, എത്ര സുന്ദരവും സുകൃത പൂര്‍ണവുമാണത്! അതില്‍ മുഴുവനും നന്മകളേയുള്ളൂ. ഖുര്‍ആന്‍ സര്‍വതിനെയും അതിജയിക്കും. അതിനെ ഒന്നും കവച്ചുവെക്കുകയുമില്ല'. 

ഖുര്‍ആന്‍ അതിഗഹനമാണ്. നേരായ ബുദ്ധിയുള്ളവര്‍ക്ക് ശ്രീഘഗ്രാഹ്യവുമാണത്. ഒരിക്കല്‍ ഒരാള്‍ നബി (സ്വ)യുടെ അടുക്കലേക്ക് വന്ന് പറഞ്ഞു: തിരു ദൂതരേ, ഞാനൊരു സ്വപ്‌നം കാണുകയുണ്ടായി, ആകാശ ഭൂമികള്‍ക്കിടയില്‍ നിന്ന് ഒരു മേഘം വെണ്ണയും തേനും വര്‍ഷിക്കുന്നു. ഒരു കൂട്ടം ആള്‍ക്കാര്‍ അവയില്‍ നിന്ന് വേണ്ടുവോളം എടുക്കുന്നു. കൂടുതലെടുക്കുന്നവരും കുറച്ചെടുക്കുന്നവരുമുണ്ട്. ഇതു കേട്ട അബൂബക്കര്‍ സിദ്ധീഖ് (റ) നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: ദൈവ ദൂതരേ, ഈ സ്വപ്‌നത്തിന്റെ വ്യാഖ്യാനം ഞാന്‍ പറയാം, അനുവാദം തന്നാലും. നബി (സ്വ) അനുവാദം നല്‍കി. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ആ മേഘം ഇസ്ലാം മതമാണ്. അതിലെ തേനും വെണ്ണയും ഖുര്‍ആനാണ്. ഖുര്‍ആനിന് തേനിന്റെ മാധുര്യവും വെണ്ണയുടെ നൈര്‍മല്യവുമുണ്ട്. അവയില്‍ നിന്ന് വാരിക്കോരിയെടുക്കുന്നവര്‍ ഖുര്‍ആന്‍ നുകരുന്നവരാണ് (ഹദീസ് ബുഖാരി, മുസ്ലിം).

താബിഈ നേതാവ് ഹസനുല്‍ ബസ്വരി (റ) പറയുന്നു: മൂന്നു കാര്യങ്ങളിലാണ് നിങ്ങള്‍ ആനന്ദം കണ്ടെത്തേണ്ടത് 1. നമസ്‌ക്കാരം 2. ഖുര്‍ആന്‍ 3. ദൈവ സ്മരണ, നിങ്ങള്‍ ഈ മൂന്നു കാര്യങ്ങളുടെ മാധുര്യം നുകര്‍ന്നാല്‍ നിങ്ങളുടെ ജീവിതം വിജയത്തിലും സന്തോഷത്തിലുമായിരിക്കും. ദൈവങ്കലില്‍ നിന്നുള്ള അഭിസംബോധനമെന്ന് മനസ്സിലാക്കി ആദരവുകളോടെ ഖുര്‍ആനിനെ പാരായണം ചെയ്യുകയും ജീവിതപാഠമാക്കുകയും ചെയ്തവര്‍ക്കേ ആ മാധുര്യം നുണയാനാവുകയുള്ളൂ. 

അബ്ദുല്ലാ ബ്‌നു മസ്ഊദ് (റ) പറയുന്നു: ഒരുത്തന്‍ താന്‍ അല്ലാഹുവനെ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നുവോ എന്നറിയാന്‍ അവന്റെ ശരീരത്തെ ഖുര്‍ആനിന് സമര്‍പ്പിക്കട്ടെ, അവന്‍ ഖുര്‍ആനിനെ ഇഷ്ടപ്പെട്ടാല്‍ നിശ്ചയമായും അവന്‍ അല്ലാഹുവിനെയും ഇഷ്ടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഖുര്‍ആന്‍ അല്ലാഹുവിന്റെ വചനങ്ങളാണല്ലൊ. ദൈവ വചനങ്ങളെ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവന്‍ അത് കൂടുതലായും പാരായണം ചെയ്യും. നബി (സ്വ) ശാന്തതയോടെയും അടക്കത്തോടെയും പാരായണം ചെയ്ത് ഖുര്‍ആനിന്റെ മാധുര്യം നേടുമായിരുന്നു. അക്ഷരാക്ഷരം വ്യക്തതയോടെയായിരുന്നു നബി (സ്വ)യുടെ ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണം (ഹദീസ് അബൂ ദാവൂദ് 1466, തുര്‍മുദി 2923, നസാഈ 1022). 

അവധാനതയോടെ കൂടുതല്‍ സമയമെടുത്താണ് നബി (സ്വ) ഖുര്‍ആനിക സൂക്തങ്ങള്‍ പാരായണം ചെയ്തിരുന്നത് (ഹദീസ് മുസ്ലിം 733, അഹ്മദ് 26441). പല ഭാഗങ്ങളായി നിരവധി സന്ദര്‍ഭങ്ങളില്‍ ഇറക്കപ്പെട്ട ഖുര്‍ആന്‍ സാവകാശത്തോടെ ഓതാനാണ് നബി (സ്വ) ദൈവ കല്‍പ്പന. ധൃതിയില്ലാത്ത സാസ്ഥ്യമായ പാരായണത്തിലൂടെ മാത്രമേ ഓതുന്നവനും ശ്രവിക്കുന്നവനും ഖുര്‍ആനിന്റെ അര്‍ത്ഥതലങ്ങള്‍ ഗ്രഹിക്കാനും ആ വചനാമൃതം ഉള്‍ക്കൊള്ളാനും മാധുര്യം നുകരാനും സാധിക്കുകയുള്ളൂ.

രാത്രിയിലെ ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണവും ഖുര്‍ആന്‍ ഓതിക്കൊണ്ടുള്ള രാത്രി നമസ്‌ക്കാരവും ആ മാധുര്യം രുചിക്കാന്‍ കാരണമാക്കും. അല്ലാഹു പറയുന്നുണ്ട് : രാത്രി നമസ്‌ക്കാരത്തിന് ഉണര്‍ന്നെഴുന്നേക്കുന്നത് കാതും ഹൃദയവും തമ്മില്‍ കൂടുതല്‍ യോജിപ്പുണ്ടാക്കുന്നതും പാരായണം കൂടുതല്‍ സ്പഷ്ടമാക്കുന്നതുമാണ് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ മുസമ്മില്‍ 06). മാത്രമല്ല, രാത്രി ഖുര്‍ആന്‍ ഓതിക്കൊണ്ട് നമസ്‌ക്കരിക്കുന്നവന് ശ്രേഷ്ഠ പ്രതിഫലമുണ്ടെന്ന് നബി (സ്വ) പഠിപ്പിക്കുന്നുമുണ്ട്. ഖുര്‍ആന്‍ ഓതപ്പെട്ടാല്‍ അതിലേക്ക് ശ്രദ്ധിച്ചു കേള്‍ക്കണമെന്നാണല്ലൊ ദൈവാഹ്വാനം. 

നബി (സ്വ) സശ്രദ്ധം ശ്രവിച്ച് ആ ഖുര്‍ആനിക മാധുര്യം നുകരുമായിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ നബി (സ്വ) അബ്ദുല്ലാ ബ്‌നു മസ്ഊദി (റ)നോട് പറഞ്ഞു: താങ്കള്‍ എനിക്ക് ഖുര്‍ആന്‍ ഓതിത്തരിക. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ഞാന്‍ തിരുമേനിക്ക് ഓതിത്തരണമെന്നാണോ! അങ്ങക്കാണല്ലൊ ഖുര്‍ആന്‍ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടത്. അപ്പോള്‍ നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: മറ്റുള്ളവരില്‍ നിന്ന് ഖുര്‍ആന്‍ കേള്‍ക്കലിനെ ഞാന്‍ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. അങ്ങനെ അദ്ദേഹം നിസാഅ് അധ്യാത്തിലെ 41ാം സൂക്തം ഓതുകയുണ്ടായി. അതു കേട്ട് അര്‍ത്ഥം ഗ്രഹിച്ച നബി (സ്വ)യുടെ കവിള്‍ തടങ്ങളിലൂടെ കണ്ണുനീര്‍ ഒഴുകുന്നുണ്ടായിരുന്നു (ഹദീസ് ബുഖാരി, മുസ്ലിം).

ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണത്തിലെ ശ്രുതിമാധുര്യം നബി (സ്വ) ഏറെ ഇഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ നബി (സ്വ) സഞ്ചരിക്കവേ വഴിയില്‍ വെച്ച് അബൂ മൂസല്‍ അശ്അരി (റ)യുടെ ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണം ശ്രവിക്കാനിടയായി. പിറ്റേ ദിവസം അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടുമുട്ടിയ നബി (സ്വ) ആ മധുര ശബ്ദത്തെ പ്രശംസിക്കുകയുണ്ടായി (ഹദീസ് മുസ്ലിം). 

ഖുര്‍ആന്‍ ശ്രവിച്ച് ആശയതലങ്ങളില്‍ ചിന്തിച്ച് ഗ്രഹിക്കുകയും ആ മാസ്മരിക മാധുര്യമെത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പണ്ഡിതന്മാരെപ്പറ്റി ഖുര്‍ആന്‍ വിവരിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെ: 'നിശ്ചയമായും ഖുര്‍ആനിന്റെ മുമ്പ് തന്നെ ജ്ഞാനം നല്‍കപ്പെട്ടവര്‍ക്കും ഖുര്‍ആന്‍ ഓതിക്കൊടുത്താല്‍ മുഖം കുത്തി സാഷ്ടാംഗം ചെയ്യുന്നവരായി നിലത്തു വീഴും. അവര്‍ പറയും: നമ്മുടെ രക്ഷിതാവ് പരിശുദ്ധനാണ്. നമ്മുടെ രക്ഷിതാവിന്റെ വാഗ്ദാനം നടപ്പില്‍വരുന്നത് തന്നെയാകുന്നു. അവര്‍ കരഞ്ഞുകൊണ്ടു നിലത്തു വീഴുന്നതും പരിശുദ്ധ ഖുര്‍ആനിന്റെ ശ്രവണം അവര്‍ക്ക് വിനയം വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കുന്നതുമാണ്' (സൂറത്തുല്‍ ഇസ്‌റാഅ് 107, 108, 109). ഖുര്‍ആന്‍ യഥാവിധി പാരായണം ചെയ്യുകയും തഥനുസൃതം ജീവിക്കുകയും ചെയ്‌തെങ്കില്‍ മാത്രമേ ആ രുചി അനുഭവഭേദ്യമാവുകയുള്ളൂ.

Hadith

ദൈവാനുഗ്രഹത്തിനായി പ്രയത്‌നിക്കാം

അല്ലാഹു വലിയ ഉദാരനും കാരുണ്യവാനുമാകുന്നു. അവന്റെ ദാനത്തിനും കരുണാവായ്പിനും അതിരുകളോ പരിധികളോ ഇല്ല. പ്രവഞ്ചത്തിലെ സകലതും അവന്റെ ഔദാര്യവും കാരുണ്യവും പറ്റുന്നതാണ്. അതില്‍ ജീവനുള്ളതോ ജീവനില്ലാത്തതോയെന്ന വ്യത്യാസമില്ല. ജീവനുള്ളതില്‍ തന്നെ ബുദ്ധിയുള്ളതോ ബുദ്ധിയില്ലാത്തതോയെന്ന തരംതിരിക്കലുമില്ല. ബുദ്ധിയുള്ളതില്‍ തന്നെ വിശ്വാസിയോ അവിശ്വാസിയോയെന്ന വിഭജനവുമില്ല. ചുരുക്കത്തില്‍, സ്രഷ്ടാവായ അല്ലാഹു അവന്റെ സൃഷ്ടികള്‍ക്ക് നിരുപാധികം ഔദാര്യം ചെയ്യുന്നവനാണ്. അല്ലാഹു തന്നെ പറയുന്നു: നിശ്ചയമായും അല്ലാഹു ജനങ്ങളോട് ഔദാര്യമുള്ളവനാകുന്നു (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ബഖറ 243), എന്നാല്‍ അല്ലാഹു ലോകരോട് വളരെ ഉദാരനത്രെ (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ബഖറ 251).

പക്ഷേ, വിശ്വാസികള്‍ക്കാണ് അല്ലാഹു പ്രത്യേകമായ ദാനവും പാരത്രികലോക വിജയവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നത്. തീര്‍ച്ചയായും വിശ്വാസികള്‍ക്ക് അല്ലാഹുവില്‍ നിന്ന് വമ്പിച്ച ഔദാര്യം ലഭിക്കുമെന്ന് സന്തോഷവാര്‍ത്ത അറിയിക്കാന്‍ അല്ലാഹു പ്രവാചകര്‍ മുഹമ്മദ് നബി (സ്വ)യോട് കല്‍പ്പിച്ചിട്ടുണ്ട് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ അഹ്‌സാബ് 47). 

അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള ദാനവും ഔദാര്യവും കൈപറ്റിയ വിശ്വാസികള്‍ അവനെ പ്രകീര്‍ത്തിക്കുകയും അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ക്ക് നന്ദി പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരാണ്. മാത്രമല്ല, അവര്‍ അവന്റെ കല്‍പനകള്‍ യഥാവിധി അനുസരിക്കുകയും നിരോധനങ്ങള്‍ പാലിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ്. കാരണം അവര്‍ അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള സാമീപ്യവുംം തൃപ്തിയും മാത്രമാണ് കാംക്ഷിക്കുന്നത്. 

അത്തരം സല്‍ഗുണരായ വിശ്വാസികളെപ്പറ്റി വിശുദ്ധ ഖുര്‍ആനിലെ ആലു ഇംറാന്‍ അധ്യായം 174ാം സൂക്തത്തില്‍ വിശദീകരണമുണ്ട്. അവര്‍ ദൈവദാനങ്ങളാല്‍ സന്തോഷഭരിതരുമായിരിക്കും: 'പറയുക അല്ലാഹുവിന്റെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടും കാരുണ്യം കൊണ്ടുമാണത്. അതുകൊണ്ട് അവര്‍ സന്തോഷിച്ചുകൊള്ളട്ടെ. അതാണ് അവര്‍ സമ്പാദിച്ചു കൂട്ടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനേക്കാള്‍ ഉത്തമമായിട്ടുള്ളത്'(ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു യൂനുസ് 58).

അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള ഔദാര്യം നിലക്കാത്ത ദാനപ്രവാഹമാണ്. അത് അവന്‍ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവര്‍ക്ക് പ്രദാനം ചെയ്യുകയും ഉദ്ദേശിക്കുന്നവരെ തൊട്ട് വിലങ്ങുകയും ചെയ്യും. ഖുര്‍ആനിലൂടെ അല്ലാഹു പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു: അവന്‍ വല്ല നന്മയും ഉദ്ദേശിക്കുന്ന പക്ഷം അവന്റെ അനുഗ്രഹത്തെ തടയുന്നവരില്ല. തന്റെ അടിമകളില്‍ നിന്ന് താനുദ്ദേശിച്ചവര്‍ക്ക് അവന്‍ അനുഗ്രഹം നല്‍കുന്നു. ഏറ്റവും പൊറുക്കുന്നവനും പരമകാരുണികനുമാണ് അവന്‍ (സൂറത്തു യൂനുസ് 107). 

അല്ലാഹുവിന്റെ ഔദാര്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി വിശ്വാസികളുടെ സല്‍പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ക്ക് ഇരട്ടിയിരട്ടി പ്രതിഫലം നല്‍കുന്നതുമായിരിക്കും. നബി (സ്വ) പറയുന്നു: മനുഷ്യന്റെ എല്ലാ സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ക്കും പത്തു മുതല്‍ എഴുനൂറ് ഇരട്ടികള്‍ വരെ പ്രതിഫലം നല്‍കപ്പെടുന്നതായിരിക്കും (ഹദീസ് മുസ്ലിം 1151). മാത്രമല്ല അവര്‍ക്ക് കൂടുതല്‍ കൂടുതല്‍ അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ ചൊരിയുകയും ചെയ്യും: 'എന്നാല്‍ സത്യവിശ്വാസവും സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങളും അവലംബിച്ചവര്‍ക്ക് അവരുടെ പ്രതിഫലം അവന്‍ പൂര്‍ത്തിയാക്കിക്കൊടുക്കുകയും അവന്റെ അനുഗ്രഹത്തില്‍ നിന്ന് അവര്‍ക്ക് കൂടുതല്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്യും' (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ന്നിസാഅ് 173).

ദൈവാനുസരണയാണ് ദൈവാനുഗ്രഹ ലബ്ദിക്കും സ്വര്‍ഗപ്രവേശത്തിനുമുള്ള പ്രധാന നിദാനം. പ്രവാചകാനുസരണയും ദൈവത്തെ അനുസരിക്കുന്നതിന്റെ കാതലായ ഭാഗമാണ്. അല്ലാഹു പറയുന്നു: ആര് അല്ലാഹുവിനെയും അവന്റെ ദൂതരെയും അനുസരിക്കുന്നുവോ അവര്‍ അല്ലാഹു അനുഗ്രഹിച്ചവരായ പ്രവാചകന്മാര്‍, സിദ്ധീഖിങ്ങള്‍, രക്തസാക്ഷികള്‍, സച്ചരിതന്മാര്‍ എന്നിവരോടൊപ്പമായിരിക്കും. അവര്‍ എത്ര നല്ല കൂട്ടുകാര്‍! അല്ലാഹുവിങ്കല്‍ നിന്നുള്ള അനുഗ്രഹമത്രെ അത്. എല്ലാം അറിയുന്നവനായി അല്ലാഹു മതി (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ന്നിസാഅ് 60, 70).

പരിശുദ്ധ ഖുര്‍ആനിനോടുള്ള അനുധാവനമാണ് ദൈവാനുഗ്രഹം സ്വന്തമാക്കാനുള്ള മറ്റൊരു വഴി. അല്ലാഹു പറയുന്നു: മനുഷ്യരേ, നിങ്ങള്‍ക്കിതാ നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിങ്കലില്‍ നിന്നുള്ള ന്യായപ്രമാണം വന്നുകിട്ടിയിരിക്കുന്നു. വ്യക്തമായ ഒരു പ്രകാശം നാമിതാ നിങ്ങള്‍ക്ക് ഇറക്കിത്തന്നിരിക്കുന്നു. അല്ലാഹുവില്‍ വിശ്വസിക്കുകയും അതിനെ (ഖുര്‍ആനിനെ) മുറുകെ പിടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരെ അല്ലാഹു തന്റെ കാരുണ്യത്തിലും അനുഗ്രഹത്തിലും പ്രവേശിപ്പിക്കുന്നതാണ് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ന്നിസാഅ് 174, 175).

പാപമോക്ഷം തേടുന്നവര്‍ക്കും പശ്ചാത്താപം ചെയ്യുന്നവര്‍ക്കും അല്ലാഹു ഔദാര്യം ചെയ്യുന്നതായിരിക്കും:  നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിനോട് നിങ്ങള്‍ പാപമോചനത്തിനായി പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും എന്നിട്ട് അവങ്കലിലേക്ക് മടങ്ങുകയും ചെയ്യുക. എന്നാല്‍ ഒരു നിശ്ചിത അവധി വരെ നല്ലനിലയില്‍ ജീവിക്കുവാനുള്ള സൗകര്യങ്ങള്‍ അവന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് ചെയ്തുതരുന്നതും ഉല്‍കൃഷ്ട ഗുണമുള്ള എല്ലാവര്‍ക്കും അവരുടെ ഉല്‍കൃഷ്ട ഗുണങ്ങള്‍ക്ക് പ്രതിഫലം കൊടുക്കുന്നതുമാകുന്നു (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ഹൂദ് 03).

സല്‍ചെയ്തികള്‍ ചെയ്ത് അല്ലാഹുവിലേക്ക് അടുക്കലാണ് അനുഗ്രഹ ലബ്ദിക്കുള്ള മറ്റൊരു കാരിണി. അല്ലാഹു പറയുന്നു: സത്യവിശ്വാസം സ്വീകരിക്കുകയും സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ അനുഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തവരാകട്ടെ അവര്‍ സ്വര്‍ഗത്തോപ്പുകളിലായിരിക്കും. തങ്ങളുദ്ദേശിക്കുന്നത് അവരുടെ രക്ഷിതാവിങ്കല്‍ അവര്‍ക്കുണ്ട്. അതു തന്നെയാണ് മഹത്തായം അനുഗ്രഹം (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ശ്ശൂറാ 22). 

നമസ്‌ക്കാരം, സക്കാത്ത്, ദൈവസ്മരണ തുടങ്ങിയവ മഹത്തായ സല്‍പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളാണ്. ഖുര്‍ആന്‍ വ്യക്തമാക്കുന്നു: അല്ലാഹുവിന്റെ നാമം പറയുന്നതില്‍ നിന്നും നമസ്‌ക്കാരം മുറപ്രകാരം അനുഷ്ഠിച്ചു പോരുന്നതില്‍ നിന്നും സക്കാത്ത് കൊടുക്കുന്നതില്‍ നിന്നും ക്രയവിക്രയങ്ങള്‍ അവരെ തടയുന്നതല്ല. ഹൃദയങ്ങളും നേത്രങ്ങളും കീഴ്‌മേല്‍ മറിയുന്ന ഒരു ദിവസത്തെ അവര്‍ ഭയപ്പെടുന്നു. അല്ലാഹു അവരുടെ നല്ല പ്രവര്‍ത്തികള്‍ക്ക് പ്രതിഫലം നല്‍കുവാനും തന്റെ അനുഗ്രഹത്തില്‍ നിന്ന് അവര്‍ക്ക് വര്‍ദ്ധിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുവാനും വേണ്ടിയാണ്. താനുദ്ദേശിക്കുന്നവര്‍ക്ക് അല്ലാഹു ധാരാളം കൊടുക്കുന്നതാണ് (സൂറത്തു ന്നൂര്‍ 37, 38).

ഖുര്‍ആന്‍ പാരായണവും ദൈവാനുഗ്രഹം സാധ്യമാക്കുന്ന സല്‍ക്കര്‍മ്മമാണ്. 'തീര്‍ച്ചയായും അല്ലാഹുവിന്റെ ഗ്രന്ഥം പാരായണം ചെയ്യുകയും, നമസ്‌ക്കാരം മുറപ്രകാരം നിര്‍വ്വഹിക്കുകയും, നാം കൊടുത്തിട്ടുള്ളതില്‍ നിന്ന് രഹസ്യമായും പരസ്യമായും ചെലവഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരാരോ അവര്‍ ആശിക്കുന്നത് ഒരിക്കലും നഷ്ടം സംഭവിക്കാത്ത ഒരു കച്ചവടമാകുന്നു. അവര്‍ക്ക് അവരുടെ പ്രതിഫലങ്ങള്‍ അവന്‍ പൂര്‍ത്തിയാക്കി കൊടുക്കുവാനും അവന്റെ അനുഗ്രഹത്തില്‍ നിന്ന് അവര്‍ക്ക് കൂടുതലായി നല്‍കുവാനും വേണ്ടി. തീര്‍ച്ചയായും അവന്‍ ഏറെ പൊറുക്കുന്നവനും നന്ദിയുള്ളവനുമാകുന്നു' (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ഫാത്വിര്‍ 29, 30).

നന്മയുടെ മാര്‍ഗത്തിലുള്ള ധനവിനിയോഗവും ദൈവാനുഗ്രഹത്തിന് കാരണമാവും. അല്ലാഹു സത്യവിശ്വാസികളോട് തങ്ങള്‍ സമ്പാദിച്ച ധനത്തില്‍ നിന്നും കൃഷി ചെയ്ത വിളകളില്‍ നിന്നും ദാനമായി നല്‍കാന്‍ കല്‍പ്പിക്കുകയും അത്തരക്കാര്‍ക്ക് പാപമോചനവും അധികരിച്ച അനുഗ്രഹവുമുണ്ടെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ 267, 268). 

ശുദ്ധമായ സമ്പാദ്യത്തിനായുള്ള അദ്വാനവും അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള ഔദാര്യത്തിന് വകയുണ്ടാക്കും. നമസ്‌ക്കാരം നിര്‍വ്വഹിക്കപ്പെട്ടു കഴിഞ്ഞാല്‍ ഭൂമിയില്‍ വ്യാപരിക്കാനും അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള അനുഗ്രഹങ്ങള്‍ തേടാനുമാണല്ലൊ ദൈവകല്‍പന (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ജുമുഅ 10). 

അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള ഔദാര്യം അതിവിശാലമാണല്ലൊ. അത് കരഗതമാക്കാന്‍ വിശ്വാസികള്‍ പ്രയത്‌നിക്കുകയും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുകയും വേണം. 'അല്ലാഹുവിന്റെ അനുഗ്രഹത്തില്‍ നിന്ന് അവനോട് നിങ്ങള്‍ ചോദിക്കുക. നിശ്ചയമായും അല്ലാഹു എല്ലാ കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും അറിയുന്നവനാണ്' (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ന്നിസാഅ് 32). നബി (സ്വ) പള്ളിയില്‍ നിന്ന് പുറത്തിറങ്ങുമ്പോള്‍ ദൈവാനുഗ്രഹം തേടി പ്രത്യേകം പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചിരുന്നു (ഹദീസ് മുസ്ലിം 713).

ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍: സഹസ്രം മാസങ്ങളേക്കാള്‍ പവിത്രമായ ഏകരാവ്

റമദാന്‍ മാസത്തിലെ അവസാന പത്തുരാവുകള്‍ അതിവിശിഷ്ട രാവുകളാണ്. ഈ പത്തില്‍പ്പെട്ട ഒന്നാണ് ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റെന്ന മഹത്തര രാവ്. വിധി നിര്‍ണയത്തിന്റെ രാത്രി എന്ന് അര്‍ത്ഥമാക്കുന്ന ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ ഏതെന്ന് നിര്‍ണിതമല്ല. ആ മഹത്വം കരഗതമാക്കാന്‍ സത്യവിശ്വാസി പത്തുരാവുകളും ആരാധനാപൂര്‍ണമാകേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. കാരണം ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റിലെ ഒരു സല്‍ക്കര്‍മ്മത്തിന് 83 വര്‍ഷവും നാലും മാസവും (ആയിരം മാസം) തുടരെ സല്‍ക്കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്തതിനേക്കാള്‍ പ്രതിഫലമുണ്ട്. മാത്രമല്ല ആ രാവില്‍ പ്രഭാതം വിടരുവോളം അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള പ്രത്യേക കരുണയും പരിരക്ഷയു ഭൂമിയിലേക്ക് ഇറങ്ങുന്നതായിരിക്കും. 

അല്ലാഹു തന്നെ പറയുന്നുണ്ട് : ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ ആയിരം മാസങ്ങളേക്കാള്‍ ഉത്തമമാണ്. മലക്കുകളും ആത്മാവും അവരുടെ രക്ഷിതാവിന്റെ കല്‍പനപ്രകാരം എല്ലാ കാര്യവും കൊണ്ട് അന്ന് ഇറങ്ങിവരുന്നു. പ്രഭാതോദയം വരെ അത് സമാധാനമായിരിക്കുന്നതാണ് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ഖദ് ര്‍ 2,3,4,5). 

ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റിലാണ് അല്ലാഹു പരിശുദ്ധ ഖുര്‍ആന്‍ ഇറക്കിയതെന്ന് ഖുര്‍ആന്‍ വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട് : നിശ്ചയമായും ഒരു അനുഗ്രഹീത രാത്രിയില്‍ നാം അത് അവതരിപ്പിച്ചു (സൂറത്തു ദ്ദുഖാന്‍ 2). ആ രാവില്‍ തന്നെയാണ് അല്ലാഹു പ്രവഞ്ചത്തിലെ സകലതിന്റെയും ആയുസ്സുകളും ഉപജീവനങ്ങളും കണക്കാക്കിക്കുറിക്കുന്നത് : യുക്തിപൂര്‍ണമായ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ആ രാത്രിയില്‍ വേര്‍തിരിച്ചുവിവരിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തു ദ്ദുഖാന്‍ 4).

ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റില്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നവന് അല്ലാഹു ഉത്തരം നല്‍കിയിരിക്കും, കേണപേക്ഷിക്കുന്നവന് പ്രായശ്ചിത്തവും നല്‍കിയിരിക്കും. ഇത്രയേറെ പവിത്രതയുള്ള രാത്രിയെ ആരാധനകളും പുണ്യപ്രവര്‍ത്തനങ്ങളും ചെയ്ത് മുതലാക്കാനും നാഥനിലേക്ക് അടുക്കാനുമാണ് ഇസ്ലാം മതം പ്രചോദിപ്പിക്കുന്നത്. 

ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റിനെക്കുറച്ച് പ്രവാചകര്‍ നബി (സ്വ) പറയുന്നു: ഒരുത്തന് ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ നഷ്ടമായാല്‍ സകല നന്മകളും അവനിക്ക് വിനഷ്ടമായിരിക്കുന്നു, ഹതഭാഗ്യര്‍ക്ക് മാത്രമേ ആ രാവിനെ ഉപയോഗപ്പെടുത്താനാവാതെ നഷ്ടപ്പെടുകയുള്ളൂ (ഹദീസ് ഇബ്‌നു മാജ 1644).

ഒരിക്കല്‍ പ്രിയപത്‌നി ആയിശാ ബീബി (റ) നബി (സ്വ)യോട് ചോദിക്കുകയുണ്ടായി: തിരുദൂതരേ, ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ ഏത് രാത്രിയിലാണെന്ന് എനിക്ക് അറിയുകയാണെങ്കില്‍ ആ രാത്രിയില്‍ ഞാന്‍ എന്താണ് ചൊല്ലേണ്ടത് ? നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: 'അല്ലാഹുവേ, നീ മാപ്പു നല്‍കുന്നവനാണ്, മാപ്പു നല്‍കുന്നത് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവനുമാണ്, നീ എനിക്ക് മാപ്പു നല്‍കണമേ' എന്ന് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കണം (ഹദീസ് തുര്‍മുദി 3515, ഇബ്‌നു മാജ 3850). 

റമദാനിലെ അവസാന പത്ത് ദിവസങ്ങള്‍ മാപ്പപേക്ഷിക്കലിന്റെയും ഖേദിച്ചുമടങ്ങുന്നതിന്റെയും നരകമോചനം തേടുന്നതിന്റെയും ദിനരാത്രങ്ങളാണല്ലൊ. ആ പത്തിലെ ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ രാവ് അല്ലാഹുവോട് മാപ്പിരക്കാന്‍ ഏതുകൊണ്ടും അനുയോജ്യവുമാണ്. സൃഷ്ടാവായ അല്ലാഹു ഏറ്റവും കൂടുതല്‍ പൊറുത്തുതരുന്നവനും വിടുതി നല്‍കുന്നവനുമാണ്. സൃഷ്ടികള്‍ പരസ്പരം വിടുതിയും വിട്ടുവീഴ്ചയും നല്‍കുന്നതിനെയും അല്ലാഹു ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. അല്ലാഹു തന്നെ പറയുന്നു: നിങ്ങള്‍ വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്യലാണ് ഭയഭക്തിയോട് ഏറ്റവും അടുത്തത്. പരസ്പരമുള്ള ഔദാര്യത്തെ നിങ്ങള്‍ മറന്നു കളയരുത്. നിങ്ങള്‍ എന്തു ചെയ്യുന്നുവോ അതിനെ നിശ്ചയമായും അല്ലാഹു കാണുന്നവനാകുന്നു (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ ബഖറ 237).

പാപദോഷങ്ങളില്‍ നിന്ന് മോക്ഷം തേടി പശ്ചാത്തപിച്ചു മടങ്ങുന്നവനിക്കുള്ള സുവര്‍ണാവസരമാണ് ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍. തൗബ (പശ്ചാത്താപം) സ്വീകരിക്കുന്നവനാണല്ലൊ അല്ലാഹു. ഖുര്‍ആന്‍ വിവരിക്കുന്നു: അല്ലാഹു തന്റെ അടിമകളില്‍ നിന്ന് പശ്ചാത്താപം സ്വീകരിക്കുന്നവനാകുന്നു. അവന്‍ ദുഷ്‌കൃത്യങ്ങള്‍ക്ക് മാപ്പുനല്‍കുകയും ചെയ്യുന്നു (സൂറത്തുല്‍ ശൂറാ 25). 

ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റിലെ തൗബ ഏതുവിധേനയും സ്വീകാര്യയോഗ്യമായിരിക്കും. അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള വിടുതി തേടിയുള്ള പ്രാര്‍ത്ഥനയും നമസ്‌ക്കാരവും അധികരിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ രാവിനെ ഉപയോഗപ്പെടുത്തേണ്ടത്. ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റിലെ ഖിയാമുലൈലി (രാത്രി നമസ്‌ക്കാരം)നെ നബി (സ്വ) ഏറെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. 

നബി (സ്വ) പറയുന്നു: ഒരുത്തന്‍ ദൃഡവിശ്വാസത്തോടെയും അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള പ്രതിഫലം ഇഛിച്ചുകൊണ്ടും ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റിന്റെ രാത്രിയില്‍ നമസ്‌ക്കരിച്ചാല്‍ അവന്റെ മുന്‍കഴിഞ്ഞ ദോഷങ്ങളൊക്കെയും പൊറുക്കപ്പെടും (ഹദീസ് ബുഖാരി, മുസ്ലിം).

അബൂ ഉമാമ (റ) റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്യുന്നു: ഒരാള്‍ നബി (സ്വ)യുടെ അടുക്കല്‍ വന്ന് താന്‍ കുറേ ദോഷങ്ങള്‍ ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്ന് ബോധിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി. നബി (സ്വ) അദ്ദേഹത്തോട് ചോദിച്ചു: താങ്കള്‍ വരുന്ന സമയത്ത് അംഗശുദ്ധി (വുളൂഅ്) ചെയ്തിരുന്നോ? അദ്ദേഹം: അതെ. നബി (സ്വ) വീണ്ടും ചോദിച്ചു: ഞങ്ങള്‍ നമസ്‌ക്കരിച്ചപ്പോള്‍ കൂടെ താങ്കളും നമസ്‌ക്കരിച്ചിരുന്നോ? അദ്ദേഹം: അതെ. അപ്പോള്‍ നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: താങ്കള്‍ പോവുക, തീര്‍ച്ചയായും അല്ലാഹു താങ്കള്‍ക്ക് പൊറുത്തുത്തന്നിരിക്കുന്നു (ഹദീസ് അബൂദാവൂദ് 4381, അഹ്മദ് 22946).

ഈ പുണ്യരാവില്‍ മനുഷ്യന്‍ മനസ്സും ശരീരവും ശുദ്ധീകരിച്ച് സൃഷ്ടികളോട് അസൂയയും വിദ്വേഷവുമില്ലാതെ സൃഷ്ടാവിലേക്ക് മുന്നിടേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. രണ്ടു സത്യവിശ്വാസികള്‍ തമ്മിലുള്ള തര്‍ക്കം കാരണമാണല്ലൊ ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ ഏത് രാത്രിയെന്ന് നിര്‍ണിതമാവാതെപോയത്. 

അബൂ ഉബാദത്തു ബ്‌നുല്‍ സ്വാമിത് (റ) റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്യുന്നു: നബി (സ്വ) ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ ഏത് ദിവസത്തിലെ രാത്രിയാണെന്ന് ജനങ്ങള്‍ക്ക് അറിയിച്ചുക്കൊടുക്കാന്‍ പുറപ്പെടുകയുണ്ടായി. അപ്പോള്‍ രണ്ടു വിശ്വാസികള്‍ പരസ്പരം തര്‍ക്കിച്ച് അടികൂടുന്നത് കണ്ടു. അങ്ങനെ നബി (സ്വ) പറഞ്ഞു: ഞാന്‍ ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ എന്നാണെന്ന് പറഞ്ഞുത്തരാന്‍ നിങ്ങളിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടതാണ്. രണ്ടുപേര്‍ കലഹിച്ചതോടെ ആ അറിവ് എന്നില്‍ ഉയര്‍ത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു (ഹദീസ് ബുഖാരി 49). 

തര്‍ക്കം ഒഴിവാക്കാനും, വിട്ടുവീഴ്ചയും സഹിഷ്ണുതയും ശീലമാക്കാനുമാണ് മേല്‍ തിരുവചനത്തിന്റെ താല്‍പര്യം. വിട്ടുവീഴ്ചാ മനോഭാവമുള്ള അടിമകളെ അല്ലാഹു ഇഷ്ടപ്പെടുന്നതായിരിക്കും. അല്ലാഹു പറയുന്നു: അവര്‍ക്ക് മാപ്പ് കൊടുക്കുകയും വിട്ടുവീഴ്ച നല്‍കുകയും ചെയ്യുക. നിശ്ചയമായും പുണ്യം ചെയ്യുന്നവരെ അല്ലാഹു സ്‌നേഹിക്കുന്നതാണ് (ഖുര്‍ആന്‍, സൂറത്തുല്‍ മാഇദ 13). 

അല്ലാഹുവില്‍ നിന്നുള്ള വിടുതി കാംക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് ദുരിതമനുഭവിക്കുന്നവര്‍ക്ക് ഇടപാടുകളില്‍ വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്യലും ശ്രേഷ്ഠകാര്യമാണ്. നബി (സ്വ) പറയുന്നു: ഒരു വ്യാപാരി ജനങ്ങള്‍ക്ക് കടം നല്‍യിരുന്നു. ഒരിക്കല്‍ അയാള്‍ ബാധ്യത വീട്ടാനാവാത്ത ഒരു അവശനെ കടയിലേക്ക് വരുന്നത് കണ്ടപ്പോള്‍ യുവാക്കളായ ജീവനക്കാരോട് പറഞ്ഞു: അയാള്‍ക്ക് നിങ്ങള്‍ക്ക് വിടുതി നല്‍കുക, അല്ലാഹു നമ്മുക്ക് വിടുതി നല്‍കിയേക്കാം. അങ്ങനെ അല്ലാഹു ആ വ്യാപാരിക്ക് വിട്ടുവീഴ്ച നല്‍കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട് ( ഹദീസ് ബുഖാരി, മുസ്ലിം).

റമദാനിലെ പുണ്യദിനരാത്രങ്ങള്‍ അവസാനിക്കുന്നതോടെ, ശവ്വാല്‍പ്പിറയോടെ ഈദുല്‍ ഫിത്വ്ര്‍ വരവായി. ആ വേളയില്‍ റമദാനില്‍ ജീവിച്ച എല്ലാ സത്യവിശ്വാസികള്‍ക്കും നിര്‍ബന്ധമായ ദാനമാണ് ഫിത്വ്ര്‍ സകാത്ത്. ചെറിയവരും മുതിര്‍ന്നവരും സകാത്തിന് അര്‍ഹരായവര്‍ക്കാണ് നല്‍കേണ്ടത്. ആശ്രിതരുടെ ഫിത്വ്ര്‍ സകാത്ത് കുടുംബനാഥന്‍ നല്‍കണം. നിശ്ചിത അളവില്‍ നാട്ടിലെ മുഖ്യ ധാന്യാഹാരമാണ് നല്‍കേണ്ടത്. നബി (സ്വ) ഒരു സ്വാഅ് (3.200 ലിറ്റര്‍, രണ്ടര കിലോ ഗ്രാം മുതല്‍ 3 കിലോ ഗ്രാം വരെ) കാരക്കയോ ബാര്‍ളിയോ ആയിരുന്നു ഫിത്വര്‍ സകാത്തായി നല്‍കാന്‍ നിര്‍ബന്ധമാക്കിയിരുന്നത്. പെരുന്നാള്‍ നമസ്‌ക്കാരത്തിന് പുറപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് അവ നല്‍കാന്‍  നബി (സ്വ) സ്വഹാബികളോട് കല്‍പ്പിച്ചിരുന്നു (ഹദീസ് ബുഖാരി, മുസ്ലിം). 

ഫിത്വ്ര്‍ സകാത്ത് വിലമതിച്ച് നാണയമായി നല്‍കാമെന്നും ചില പണ്ഡിതര്‍ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് (ശാഫിഈ മദ്ഹബില്‍ ധാന്യത്തിന് പകരം വിലകൊടുത്താല്‍ മതിയാവില്ലയെന്നതാണ് ഏകകണ്ഠാഭിപ്രായം). അങ്ങനെയാണെങ്കില്‍ യുഎഇയില്‍ ഇരുപത് ദിര്‍ഹമാണ് നല്‍കേണ്ടത്. പെരുന്നാള്‍ നമസ്‌ക്കാരത്തോടെ ഫിത്വ് ര്‍ സകാത്തിന്റെ സമയം അവസാനിക്കും. സ്വഹാബികള്‍ പെരുന്നാളിന് ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസം മുമ്പ് ഫിത്വ്ര്‍ സകാത്ത് നല്‍കിയിരുന്നു (ഹദീസ് ബുഖാരി 1511)

പ്രവാചകസദസ്സുകള്‍ സ്വര്‍ഗീയ വിരുന്നുകള്‍

പ്രവാചകര്‍ മുഹമ്മദ് നബി (സ്വ) സ്വഹാബികള്‍ക്കായി നടത്തിയിരുന്ന സദസ്സുകള്‍ ചരിത്ര പ്രസിദ്ധമാണല്ലൊ. അവശതകള്‍ക്കുള്ള സ്വാന്തനവും പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ക്കുള്ള പരിഹാരവുമായിരുന്നു ആ മജ്‌ലിസുകള്‍. അതിലുപരി ആത്മീയ സംഗ

പ്രവാചകരുടെ ആശയ സംവേദന രീതികള്‍ (ഭാഗം: 2)

മനസ്ഥൈര്യവും ദൃഢനിശ്ചയവുമില്ലാതെ പുരോഗമനപരമായ ഒരു കാര്യവും ചെയ്യാന്‍ മനുഷ്യര്‍ക്ക് സാധ്യമല്ല. ചിലര്‍ സ്വതവേ മനസ്ഥൈര്യം കൂടുതലുള്ളവരായിരിക്കും. എന്നാല്‍ മറ്റു ചിലര്‍ ആദ്യമേ അങ്ങനെ ആയിരിക്കണമെന്നില്ല.

മുഹമ്മദ് നബി: 12 ജീവിത ചിത്രങ്ങള്‍

മരുഭൂമിയിലാണ് തിരുനബി തുടങ്ങിയത്; പിന്നെ, അതിന്നും അവസാനിച്ചിട്ടില്ല. കറുത്തിരുണ്ട രാവിന്റെ ഗര്‍ഭ ഗൃഹത്തില്‍ നിന്നും പ്രകാശത്തിന്റെ പുലരി പിറക്കുന്നതു പോലെ, കറുത്ത കാലത്തെ കീഴ്പ്പെടുത്തി തിളങ്ങുന്ന പ

അല്ലാഹു ആഘോഷിച്ചു, വിശ്വാസികളും മുത്ത്‌നബിയെ ആഘോഷിക്കുന്നു

മനസ്ഥൈര്യവും ദൃഢനിശ്ചയവുമില്ലാതെ പുരോഗമനപരമായ ഒരു കാര്യവും ചെയ്യാന്‍ മനുഷ്യര്‍ക്ക് സാധ്യമല്ല. ചിലര്‍ സ്വതവേ മനസ്ഥൈര്യം കൂടുതലുള്ളവരായിരിക്കും. എന്നാല്‍ മറ്റു ചിലര്‍ ആദ്യമേ അങ്ങനെ ആയിരിക്കണമെന്നില്ല.

അബൂബക്കര്‍ സ്വിദ്ദീഖ് (റ) സര്‍വ്വം ത്യജിച്ച വിശ്വാസി

സ്വഹാബികളില്‍ പ്രഥമഗണ്യനാണ് ഒന്നാം ഖലീഫ അബൂബക്കര്‍ സിദ്ധീഖ് (റ). വിശ്വാസത്തിലും വിശ്വസ്തതയിലും ഒന്നാമന്‍. പ്രവാചകര്‍ മുഹമ്മദ് നബി (സ്വ) കൊണ്ടുവന്നതെല്ലാം പൂര്‍ണാര്‍ത്ഥത്തില്‍ വിശ്വസിച്ചത് കൊണ്ടാണ് അബൂ

ടി.പി. ഇപ്പ മുസ് ലിയാര്‍: ജ്ഞാനിയുടെ ജീവിതം

ശൈഖുനാ ടി.പി. ഇപ്പ മുസ്ലിയാരെന്ന അഭിവന്ദ്യ ഗുരുനാഥനെ ഓര്‍ക്കുമ്പോള്‍ അറിയാതെ നയനങ്ങള്‍ സജലങ്ങളാകുന്നു. വാത്സല്യനിധിയായ ഗുരുവിന്റെ മായാത്ത ഓര്‍മച്ചിത്രങ്ങള്‍ മനസ്സില്‍ മിന്നിമറയുന്നു.

ഇബ്‌നുഹജരില്‍ഹൈതമി(റ); ശാഫിഈ മദ്ഹബിലെ ചീഫ് ജസ്റ്റിസ്

ശാഫിഈ മദ്ഹബിലെ പണ്ഡിതരില്‍ വിശ്വപ്രസിദ്ധനാണ് ഇബ്‌നുഹജരില്‍ ഹൈതമി(റ). മദ്ഹബില്‍ പ്രാമാണിക ഗ്രന്ഥമായ തുഹ്ഫതുല്‍മുഹ്താജിന്റെ രചയിതാവെന്നതിലുപരി നിരവധി പ്രത്യേകതളദ്ദേഹത്തിനുണ്ട്. ശാഫിഈ മദ്ഹബിലെ കര്‍മ്മശാസ

പാനൂര്‍ തങ്ങള്‍: പാണ്ഡിത്യത്തിന്റെ വിശ്വരൂപം

പുണ്യപ്രവാചകന്‍ മുഹമ്മദ്(സ്വ)യുടെ കാലഘട്ടത്തില്‍ മാലിക് ദീനാര്‍(റ) കൊളുത്തിവച്ച ഇസ്‌ലാമിന്റെ വെളിച്ചം കേരളമാസകലം പ്രകാശിപ്പിച്ചത് നിസ്വാര്‍ത്ഥരായ പണ്ഡിതരാണ്. കാടും കടലും മണല്‍പരപ്പും താണ്ടി പരിശുദ്ധ ഇ

റമദാന്റെ മഹത്വം

മുസ്‌ലിം വര്‍ഷമായ ഹിജറയില്‍ ഒമ്പതാം മാസം പിറക്കുന്നതോടെ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള നൂറ്റിഇരുപത്തഞ്ചോളം കോടി മുസ്‌ലിംകള്‍ ആത്മവസന്തത്തിന്റെ ദിനരാത്രങ്ങള്‍ സ്വാഗതം ചെയ്യുകയായി. നാടും വീടും മസ്ജിദും അതിനെ പ്രതിനിധ

പാപമോചനത്തിന്റെ ദശദിനങ്ങള്‍

ഇമാം ഖുര്‍ത്വുബി, റബീഅ് ബിന്‍ സ്വബീഹില്‍ നിന്ന് ഉദ്ധരിക്കുന്നു: ഒരാള്‍ ഹസനുല്‍ ബസ്വരിയെ സമീപിച്ച് ക്ഷാമത്തെക്കുറിച്ച് ആവലാതി ബോധിപ്പിച്ചു. ഹസനുല്‍ ബസ്വരി അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു: ‘താങ്കള്‍ അല്ലാഹുവോട് പാപ

ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍: സഹസ്രം മാസങ്ങളേക്കാള്‍ പവിത്രമായ ഏകരാവ്

റമദാന്‍ മാസത്തിലെ അവസാന പത്തുരാവുകള്‍ അതിവിശിഷ്ട രാവുകളാണ്. ഈ പത്തില്‍പ്പെട്ട ഒന്നാണ് ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്‌റെന്ന മഹത്തര രാവ്. വിധി നിര്‍ണയത്തിന്റെ രാത്രി എന്ന് അര്‍ത്ഥമാക്കുന്ന ലൈലത്തുല്‍ ഖദ്ര്‍ ഏതെന്ന് നിര

ബദര്‍: മഹത്വവും സന്ദേശവും

റമദാന്‍ നന്മക്ക് മേല്‍ തിന്മയെ അതിജയിച്ച മാസമാണ്. പരിശുദ്ധ ഖുര്‍ആന്‍ ‘യൗമുല്‍ ഫുര്‍ഖാന്‍’ എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ച ദിനമാണ് റമദാനിലെ പതിനേഴാം ദിനം. പതിമൂന്ന് വര്‍ഷം ഒരു സമൂഹം അനുഭവിച്ച യാതനകളും പീഡനങ്ങളും സ

ഇബ്‌റാഹീം നബിയുടെ ജീവിതസന്ദേശമാണ് ബലിപെരുന്നാള്‍

ഇബ്‌റാഹീം നബി (അ)യുടെ ജീവിതസന്ദേശമാണു ബലിപെരുന്നാളും ഹജ്ജും. വിശ്വാസി ജീവിതത്തില്‍ സ്വീകരിക്കേണ്ട സര്‍വമാതൃകകളും ഇബ്‌റാഹീം നബി (അ)യുടെ ജീവിതത്തിലൂടെ പഠിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഇലാഹീ വഴികളിലേക്കു ദിവ്യബോധനങ്

ഉള്ഹിയ്യത്ത്; ഒരു കര്‍മ്മശാസ്ത്ര വായന

മുസ്‌ലിം ലോകം ഇന്ന് സന്തോഷത്തിലാണ്. ഒരു അതിഥിയെ സല്‍ക്കരിക്കുന്ന ഒരുക്കത്തിലുമാണ്. പരിശുദ്ധ റമളാനിന്റെ വിടപറയലിന്ന് ശേഷം ദുല്‍ഹിജ്ജയുടെ നിലാവെളിച്ചം മാനത്ത് കണ്‍കുളിര്‍ക്കെ കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ് വിശ

ഹജ്ജ്: കര്‍മങ്ങളുടെ അകംപൊരുള്‍ തേടുമ്പോള്‍

ആത്മാവും ഹൃദയവും ശരീരവും ഒന്നിക്കുന്ന അവാച്യമായ നിമിഷങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് ഹജ്ജിന് പറയാനുള്ളത്. ഓരോ മുസ്‌ലിമിന്നും നിര്‍ബന്ധ ബാധ്യതയായ കര്‍മമെന്നതിലുപരി ഒരുപാട് അര്‍ത്ഥ തലങ്ങള്‍ ഹജ്ജിനുണ്ട്. ആത്മാവിന്റെയ

ദേഹേച്ഛകളുടെമേല്‍ കത്തിവെക്കുന്നതിന്റെ ഓര്‍മകളാണ് ബലിപെരുന്നാള്‍

ത്യാഗത്തിന്റെയും ആത്മസമര്‍പ്പണത്തിന്റെയും ദീപ്ത സ്മരണകള്‍ പങ്കുവെക്കുന്നതാണ് ബലിപെരുന്നാള്‍. അല്ലാഹുവിന്റെ കല്‍പനക്കും പ്രീതിക്കും വേണ്ടി ഏറ്റവും വിലപ്പെട്ടതിനെപ്പോലും ത്യജിക്കുവാന്‍ മനുഷ്യന്‍ തയ്യാറാ